Seechewal Village: Sant Seechewal's Dera & Model

Where is Seechewal?

Seechewal is a small village in Shahkot tehsil of Jalandhar district in the Doaba region of Punjab, India. The village dera, Nirmal Kutiya, gives its postal address as Seechewal, Post Office Chak Chela, Tehsil Shahkot, District Jalandhar, PIN 144701. The village stands close to Sultanpur Lodhi, just across the border in Kapurthala district, and because the dera's work is centred on that town and on Kapurthala villages, some reports describe Seechewal itself as a Kapurthala village. Seechewal is not listed as a separate village in the Census of India 2011, so it has no official census population; a University of Manitoba field study of the village estimated about 100 households, based on the panchayat's own count.

Birthplace of Sant Seechewal

The village is the birthplace of Sant Balbir Singh Seechewal, born here on 2 February 1962, who took the village's name as his own. In 1988 he became head of the village dera, Nirmal Kutiya, and from this small base he built one of India's best-known environmental movements. Time magazine named him among its Heroes of the Environment in 2008, he received the Padma Shri in 2017, and in July 2022 he entered the Rajya Sabha as a member from Punjab. Through all of it, the dera at Seechewal has remained his home and headquarters.

The dera and its work

Nirmal Kutiya is run through the Ek Onkar Charitable Trust. The dera's stated work, in its own words, covers the kar sewa of the Kali Bein, the installation of underground sewerage systems in villages and towns, the building of roads in backward areas, tree plantation, and the running of schools and colleges that give low-cost education to the poor. The road-building earned Sant Seechewal the popular name Baba of Roads. Visitors, students and village delegations come to Seechewal from across India to see the work at first hand and to discuss how to copy it in their own villages.

The Seechewal model

The village gave its name to the Seechewal model of wastewater treatment, first built here. In this system, a village's sewage is collected in ponds, treated naturally, and the treated water is supplied to farms for irrigation, which saves groundwater and cuts farmers' costs on fertiliser. The dera lays gravity-fed underground pipes with overflow traps every few hundred metres so lines can be cleaned before they block, and it even set up its own pipe factory after bought pipes failed under the weight of the earth above them. Reporters who compared costs found the model works at about a fourth of the cost of a government sewage project. The trust says the system has been installed in more than 50 villages and towns, and later reports put the model in some 250 villages; the Centre later announced the model would be adopted in villages along the Ganga. Government scientists and ministers have travelled to the village to study it: Uma Bharti, then the Union minister for water resources and Ganga rejuvenation, came to Seechewal to learn the results first-hand. In neighbouring Tashpur, barely two kilometres away, a costly government-built plant stands mostly idle, a contrast that local farmers point out to visitors.

The Kali Bein kar sewa

Seechewal is the home base of the kar sewa that revived the Kali Bein, the 160 km rivulet sacred in Sikh tradition as the stream where Guru Nanak bathed at Sultanpur Lodhi. Sikh tradition holds that Guru Nanak bathed in the Kali Bein during his years at Sultanpur Lodhi, and that it was after emerging from its waters that he began his mission. After a meeting in Jalandhar on 15 July 2000, Sant Seechewal and a handful of volunteers began work in the water on the night of 16 July 2000, clearing hyacinth, silt and garbage. Village after village joined the voluntary effort; within about a year the stream was flowing clean again, with bathing ghats, tree-lined banks and walkways. The dera's teams have since carried the same approach to other water bodies, including the Kanjli wetland and Ludhiana's Buddha Nullah.

Visiting Seechewal

Seechewal is reached most easily from Sultanpur Lodhi, a few kilometres away, which has a railway station and the historic gurdwaras of Guru Nanak's town. The dera welcomes visitors, and its treatment ponds and the model village works are the main sights. Combined with a trip to Sultanpur Lodhi and the Kali Bein ghats, it makes a half-day visit from Kapurthala or Jalandhar.

ਸੀਚੇਵਾਲ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?

ਸੀਚੇਵਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਦੋਆਬਾ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ੤ ਪਿੰਡ ਦਾ ਡੇਰਾ, ਨਿਰਮਲ ਕੁਟੀਆ, ਆਪਣਾ ਡਾਕ ਪਤਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ: ਸੀਚੇਵਾਲ, ਡਾਕਘਰ ਚੱਕ ਚੇਲਾ, ਤਹਿਸੀਲ ਸ਼ਾਹਕੋਟ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ, ਪਿੰਨ 144701੤ ਇਹ ਪਿੰਡ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਉਸ ਪਾਸੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਡੇਰੇ ਦਾ ਕੰਮ ਉਸੇ ਕਸਬੇ ਅਤੇ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੁਆਲੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ, ਕੁਝ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸੀਚੇਵਾਲ ਨੂੰ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦਾ ਪਿੰਡ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ੤ ਸੀਚੇਵਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਪਿੰਡ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਸਰਕਾਰੀ ਜਨਗਣਨਾ ਆਬਾਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਮੈਨੀਟੋਬਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਪੰਚਾਇਤ ਦੀ ਆਪਣੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਇਆ ਸੀ੤

ਸੰਤ ਸੀਚੇਵਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ

ਇਹ ਪਿੰਡ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰੇਮੀ ਸੰਤ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੀਚੇਵਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਥੇ 2 ਫਰਵਰੀ 1962 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਵਜੋਂ ਅਪਣਾਇਆ੤ 1988 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਿੰਡ ਦੇ ਡੇਰੇ ਨਿਰਮਲ ਕੁਟੀਆ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ, ਅਤੇ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਅਧਾਰ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜਾਣੀਆਂ-ਪਛਾਣੀਆਂ ਵਾਤਾਵਰਨ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ੤ ਟਾਈਮ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੀਰੋਜ਼ ਆਫ਼ ਦਾ ਇਨਵਾਇਰਨਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ, 2017 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ 2022 ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ੤ ਇਸ ਸਭ ਦੌਰਾਨ ਸੀਚੇਵਾਲ ਦਾ ਡੇਰਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਘਰ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਰਿਹਾ ਹੈ੤

ਡੇਰਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ

ਨਿਰਮਲ ਕੁਟੀਆ ਏਕ ਓਂਕਾਰ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਟਰੱਸਟ ਰਾਹੀਂ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ੤ ਡੇਰੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀ ਵੇਈਂ ਦੀ ਕਾਰ ਸੇਵਾ, ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨਦੋਜ਼ ਸੀਵਰੇਜ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਲਾਉਣਾ, ਪੱਛੜੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੜਕਾਂ ਬਣਾਉਣਾ, ਰੁੱਖ ਲਾਉਣਾ, ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਖਰਚੇ ਉੱਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਚਲਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ੤ ਸੜਕਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਸੰਤ ਸੀਚੇਵਾਲ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੜਕਾਂ ਵਾਲਾ ਬਾਬਾ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਾ੤ ਸੈਲਾਨੀ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਵਫ਼ਦ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਸੀਚੇਵਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਕੰਮ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਸਕਣ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਸਕਣ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਵੇ੤

ਸੀਚੇਵਾਲ ਮਾਡਲ

ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਸੀਚੇਵਾਲ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਪਟਾਰੇ ਦੀ ਉਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਥੇ ਬਣੀ੤ ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸੀਵਰੇਜ ਤਲਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਪਾਣੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲਾ ਪਾਣੀ ਬੱਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਦ ਉੱਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਖਰਚਾ ਘਟਦਾ ਹੈ੤ ਡੇਰਾ ਜ਼ਮੀਨਦੋਜ਼ ਪਾਈਪਾਂ ਨੂੰ ਢਲਾਣ ਨਾਲ ਵਿਛਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਕੁਝ ਸੌ ਮੀਟਰ ਉੱਤੇ ਓਵਰਫਲੋ ਟਰੈਪ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲਾਈਨਾਂ ਜਾਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣ, ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰੋਂ ਖਰੀਦੀਆਂ ਪਾਈਪਾਂ ਉੱਪਰਲੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਭਾਰ ਹੇਠ ਟੁੱਟ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡੇਰੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਾਈਪ ਫੈਕਟਰੀ ਵੀ ਲਾ ਲਈ ਸੀ੤ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਖਰਚਿਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਮਾਡਲ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਵਰੇਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਖਰਚੇ ਦੇ ਲਗਭਗ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ੤ ਟਰੱਸਟ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 250 ਪਿੰਡਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ; ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਕੰਢੇ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ੤ ਸਰਕਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀ ਇਸ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਪਿੰਡ ਆਏ ਹਨ: ਉਮਾ ਭਾਰਤੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਲ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਸਨ, ਨਤੀਜੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਸੀਚੇਵਾਲ ਆਈਆਂ ਸਨ੤ ਲਾਗਲੇ ਤਾਸ਼ਪੁਰ ਵਿੱਚ, ਮਹਿਜ਼ ਦੋ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ, ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਮਹਿੰਗਾ ਪਲਾਂਟ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੰਦ ਪਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਫਰਕ ਸਥਾਨਕ ਕਿਸਾਨ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪ ਦੱਸਦੇ ਹਨ੤

ਕਾਲੀ ਵੇਈਂ ਦੀ ਕਾਰ ਸੇਵਾ

ਸੀਚੇਵਾਲ ਉਸ ਕਾਰ ਸੇਵਾ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਅਧਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਕਾਲੀ ਵੇਈਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜਿਉਂਦਾ ਕੀਤਾ, 160 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਉਹ ਨਦੀ ਜੋ ਸਿੱਖ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਖੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ੤ ਸਿੱਖ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕਾਲੀ ਵੇਈਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਿਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ੤ 15 ਜੁਲਾਈ 2000 ਨੂੰ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੰਤ ਸੀਚੇਵਾਲ ਅਤੇ ਮੁੱਠੀ ਭਰ ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਨੇ 16 ਜੁਲਾਈ 2000 ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜਲਕੁੰਭੀ, ਗਾਰ ਅਤੇ ਕੂੜਾ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ੤ ਇੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਇਸ ਸਵੈ-ਸੇਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਜੁੜਦਾ ਗਿਆ; ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਨਦੀ ਮੁੜ ਸਾਫ਼ ਵਹਿਣ ਲੱਗੀ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਘਾਟ, ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਕਿਨਾਰੇ ਅਤੇ ਸੈਰ ਰਾਹ ਬਣ ਗਏ੤ ਡੇਰੇ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਹੀ ਤਰੀਕਾ ਹੋਰ ਜਲ ਸਰੋਤਾਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਲੈ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਜਲੀ ਵੈਟਲੈਂਡ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦਾ ਬੁੱਢਾ ਨਾਲਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ੤

ਸੀਚੇਵਾਲ ਦੀ ਸੈਰ

ਸੀਚੇਵਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਸੌਖਾ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਤੋਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਝ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਹਨ੤ ਡੇਰਾ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਫ਼ਾਈ ਤਲਾਬ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਇੱਥੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ੤ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਵੇਈਂ ਦੇ ਘਾਟਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਇਹ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜਾਂ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ ਅੱਧੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸੈਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ੤

Seechewalਸੀਚੇਵਾਲ