Anandpur Sahib Punjab's Cleanest City

Sri Anandpur Sahib has been named Punjab's Best Swachh City in Swachh Survekshan 2025-26, the Union government's national cleanliness survey. Local Government Minister Harjot Singh Bains received the award from President Droupadi Murmu in New Delhi on Wednesday, in a proud moment for the holy city and for Punjab.

More than 4,751 urban local bodies took part in the 10th edition of the survey, and 63 were recognised for exceptional performance in cleanliness and sanitation. Anandpur Sahib took the top honour in Punjab, and social media posts from the ceremony described it as the number one award for towns with a population under 20,000.

Why Anandpur Sahib won

Bains credited a sustained, community-driven sanitation campaign, and the arrangements made during the 350th martyrdom anniversary commemorations of Sri Guru Tegh Bahadur Sahib Ji and his companions Bhai Mati Das Ji, Bhai Sati Das Ji and Bhai Dayala Ji, when lakhs of devotees visited the city and witnessed clean streets, smooth sanitation and seamless arrangements.

The holy city is the birthplace of the Khalsa, founded by Guru Gobind Singh Ji in 1699, and draws pilgrims and tourists from across India and abroad. Municipal council president Harjit Singh Jita accompanied Bains at the award ceremony, and Bains said the honour belonged to every resident, sanitation worker, municipal official and volunteer of the city.

What the government plans next

The Mann government says it will now replicate Anandpur Sahib's cleanliness model across Punjab, with special focus on Sri Amritsar Sahib, Sri Anandpur Sahib and Sri Talwandi Sabo, developing them as role model cities. The arrangements at Anandpur Sahib became a model for all, Bains said, and the government wants the same standard in the state's other holy cities.

ਸ੍ਰੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2025-26 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਵੱਛ ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਫ਼ਾਈ ਸਰਵੇਖਣ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਮੰਤਰੀ ਹਰਜੋਤ ਸਿੰਘ ਬੈਂਸ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਮੁਰਮੂ ਤੋਂ ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਮਾਣ ਵਾਲਾ ਪਲ ਹੈ।

ਸਰਵੇਖਣ ਦੇ 10ਵੇਂ ਸੰਸਕਰਨ ਵਿੱਚ 4,751 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 63 ਨੂੰ ਸਫ਼ਾਈ ਅਤੇ ਸੈਨੀਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਸਮਾਰੋਹ ਦੀਆਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ 20,000 ਤੋਂ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ।

ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਕਿਉਂ ਜਿੱਤਿਆ?

ਬੈਂਸ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਲਗਾਤਾਰ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸਮਾਜ-ਆਧਾਰਿਤ ਸਫ਼ਾਈ ਮੁਹਿੰਮ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਜੀ, ਭਾਈ ਸਤੀ ਦਾਸ ਜੀ ਅਤੇ ਭਾਈ ਦਯਾਲਾ ਜੀ ਦੇ 350ਵੇਂ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਵਸ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸ਼ਹਿਰ ਆਏ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਸੜਕਾਂ, ਸੁਚਾਰੂ ਸੈਨੀਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਹਿਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇਖੇ ਸਨ।

ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਹਿਰ ਖ਼ਾਲਸੇ ਦਾ ਜਨਮ ਅਸਥਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 1699 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਭਾਰਤ ਭਰ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀਤਾ ਸਨਮਾਨ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਬੈਂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ। ਬੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਵਸਨੀਕ, ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਮਚਾਰੀ, ਨਗਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਲੰਟੀਅਰ ਦਾ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰ ਅੱਗੇ ਕੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ?

ਮਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਉਹ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਈ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ, ਸ੍ਰੀ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਉੱਤੇ ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਬੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਭ ਲਈ ਮਾਡਲ ਬਣ ਗਏ ਹਨ।

Under Mission Clean Punjab, more than 2,000 garbage vulnerable points were identified across the state, of which more than 1,300 have been removed, and visible improvements have already been reported in Amritsar and Ludhiana. The government is giving special focus to Sri Amritsar Sahib, including Sri Darbar Sahib, Durgiana Temple and the Wagah border, as it works to develop Amritsar as a model city for cleanliness.

What award has Anandpur Sahib won?

Punjab's Best Swachh City in Swachh Survekshan 2025-26, the 10th edition of the national cleanliness survey, in which more than 4,751 urban local bodies took part.

Who received the award?

Local Government Minister Harjot Singh Bains received it from President Droupadi Murmu in New Delhi on Wednesday, 11 November, accompanied by municipal council president Harjit Singh Jita.

What happens next?

The state government plans to replicate Anandpur Sahib's cleanliness model across Punjab, starting with Amritsar, Anandpur Sahib and Talwandi Sabo as role model cities.

ਮਿਸ਼ਨ ਕਲੀਨ ਪੰਜਾਬ ਤਹਿਤ ਰਾਜ ਭਰ ਵਿੱਚ 2,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੂੜਾ-ਕਰਕਟ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1,300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਾਫ਼ ਸੁਧਾਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ, ਦੁਰਗਿਆਣਾ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਵਾਹਗਾ ਸਰਹੱਦ ਸਮੇਤ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਉੱਤੇ ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੂੰ ਸਫ਼ਾਈ ਦਾ ਆਦਰਸ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕਿਹੜਾ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਿਆ ਹੈ?

ਸਵੱਛ ਸਰਵੇਖਣ 2025-26 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਵੱਛ ਸ਼ਹਿਰ। ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਫ਼ਾਈ ਸਰਵੇਖਣ ਦਾ 10ਵਾਂ ਸੰਸਕਰਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 4,751 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰੀ ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

ਸਨਮਾਨ ਕਿਸ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ?

ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਮੰਤਰੀ ਹਰਜੋਤ ਸਿੰਘ ਬੈਂਸ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ, 11 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਮੁਰਮੂ ਤੋਂ ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀਤਾ ਸਨ।

ਅੱਗੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?

ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਫ਼ਾਈ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।